Advanced Past Participle Agreement, Explained in Punjabi

ਸ਼ੁਰੂਆਤ

ਮੁੱਢਲੇ ਨਿਯਮ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ:

• être ਨਾਲ participle subject ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ: elle est partie।
• avoir ਨਾਲ participle ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ COD verb ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਵੇ: la lettre qu’il a écrite, je les ai vus। (COD ਲੈਸਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹੈ।)

B2 ਵਿੱਚ ਜਾਲ ਉਹ ਥਾਂਵਾਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਨਿਯਮ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ: pronominal verbs, en, fait + infinitive, ਅਤੇ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ verbs। ਇਹ ਲੈਸਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਵਾਲ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਵਾਰ ਪੁੱਛ ਸਕਦੇ ਹੋ: “ਇਸ verb ਦਾ COD ਕੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੀ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਆਇਆ ਹੈ?”

ਪੰਜਾਬੀ ਤੋਂ: ਦੋਵੇਂ ਅੱਧ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਅਕਰਮਕ ਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ participle subject ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ (ਕੁੜੀ ਆਈ, ਜਿਵੇਂ elle est venue)। ਨੇ ਨਾਲ participle object ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ (ਕੁੜੀ ਨੇ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖੀ, ਜਿੱਥੇ ਲਿਖੀ ਚਿੱਠੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ ਇਹੀ French ਦਾ avoir ਨਿਯਮ ਹੈ: la lettre qu’elle a écrite। ਜਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ object ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋਵੇ ਮੇਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ French ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਮੇਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ object ਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਵੇ। ਇਸ ਲਈ ❌ elle a écrite la lettre ਪੰਜਾਬੀ ਆਦਤ ਦਾ ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ੋਰ ਹੈ।

1 Pronominal verbs: ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ

Pronominal verbs être ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੇਲ ਦਾ ਨਿਯਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ avoir ਵਾਲਾ ਹੈ: participle ਪਹਿਲਾਂ ਆਏ COD ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਵਾਲ ਹੈ: se ਕੀ ਹੈ, COD ਜਾਂ COI?

(ੳ) se = COD → ਮੇਲ

• Elle s’est lavée. (laver quelqu’un: ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਧੋਤਾ)
• Ils se sont vus au bureau. (voir quelqu’un)
• Nous nous sommes rencontrés en 2019.

(ਅ) se = COI → ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

ਜਿਨ੍ਹਾਂ verbs ਦਾ ਢਾਂਚਾ verb + à quelqu’un ਹੈ:

• Elles se sont parlé. (parler à qqn)
• Ils se sont téléphoné, écrit, souri, menti.
• Les deux candidats se sont succédé au micro.
• Elle s’est demandé si c’était vrai. (demander à soi-même)

ਇਹ ਹਨ: parler, téléphoner, écrire, sourire, plaire, déplaire, mentir, nuire, ressembler, succéder, suffire, demander, dire।

(ੲ) se = COI, ਅਤੇ COD ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ → ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

• Elle s’est lavé les mains. (COD = les mains, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ)
• Elle s’est cassé la jambe.
• Ils se sont envoyé des messages.

ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹੀ COD ਪਹਿਲਾਂ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮੇਲ:

• Les mains qu’elle s’est lavées.
• Les messages qu’ils se sont envoyés.

(ਸ) ਸਿਰਫ਼ pronominal ਰੂਪ ਵਾਲੇ verbs → ਹਮੇਸ਼ਾ subject ਨਾਲ ਮੇਲ

ਕੁਝ verbs se ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਜਾਂ se ਨਾਲ ਅਰਥ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ se ਦਾ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ participle subject ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ:

• Elle s’est évanouie. Ils se sont enfuis.
• Elles se sont souvenues de moi. Nous nous sommes méfiés.
• Elle s’est moquée de lui. Ils se sont aperçus de l’erreur.

ਅਤੇ passive ਅਰਥ ਵਾਲੇ: Ces maisons se sont vendues en une semaine.

ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਪਵਾਦ: se rendre compte

• Elle s’est rendu compte de son erreur. (ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ compte ਆਪ COD ਹੈ)

2 En: ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਇਆ object en ਹੋਵੇ, participle ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ:

• Des pommes ? J’en ai mangé trois.
• Des lettres, j’en ai reçu beaucoup.
• Combien de cours en avez-vous suivi ?

ਤੁਲਨਾ ਕਰੋ: Les pommes que j’ai mangées (que = les pommes: ਮੇਲ)।

3 Fait + infinitive: ਕਦੇ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

Fait ਤੋਂ ਬਾਅਦ infinitive ਆਵੇ ਤਾਂ fait ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ, ਭਾਵੇਂ COD ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਵੇ:

• La maison qu’ils ont fait construire.
• Elle s’est fait couper les cheveux.
• Ils se sont fait arrêter.

(Causative faire ਦਾ ਪੂਰਾ ਲੈਸਨ: faire ਅਤੇ laisser।)

Laisser + infinitive: 1990 ਦੇ ਸਪੈਲਿੰਗ ਸੁਧਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ fait ਵਾਂਗ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ: elle s’est laissé convaincre। ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ laissée ਵੀ ਮਿਲੇਗਾ।

4 ਵੇਖਣ-ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ verbs + infinitive

voir, entendre, regarder, écouter, sentir + infinitive ਨਾਲ ਪੁੱਛੋ: ਪਹਿਲਾਂ ਆਇਆ COD ਆਪ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?

• La chanteuse que j’ai entendue chanter. (ਗਾਇਕਾ ਗਾ ਰਹੀ ਹੈ → ਮੇਲ)
• La chanson que j’ai entendu chanter. (ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਗਾ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ → ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ)
• Les enfants que j’ai vus jouer. (ਬੱਚੇ ਖੇਡ ਰਹੇ ਹਨ → ਮੇਲ)

5 ਲੁਕਿਆ infinitive: pu, voulu, dû

ਜਦੋਂ pouvoir, vouloir, devoir ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ infinitive ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਲਿਖਿਆ ਨਹੀਂ:

• J’ai fait tous les efforts que j’ai pu. (= que j’ai pu faire → ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ)
• Il a pris toutes les photos qu’il a voulu. (= voulu prendre)

6 Impersonal verbs: ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

Il ਵਾਲੇ impersonal ਢਾਂਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸਲੀ COD ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ:

• Les tempêtes qu’il y a eu cet hiver. (ਕਦੇ eues ਨਹੀਂ)
• Les chaleurs qu’il a fait en juillet.
• Les efforts qu’il a fallu.

7 ਮਾਪ ਵਾਲੇ verbs: coûter, valoir, vivre, durer

ਜਦੋਂ ਇਹ verbs ਕੀਮਤ, ਭਾਰ, ਸਮੇਂ ਵਰਗਾ ਮਾਪ ਦੱਸਣ, ਉਹ ਮਾਪ COD ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ:

• Les 800 dollars que ce cours m’a coûté.
• Les dix ans qu’il a vécu à Brampton.
• Les deux heures que la réunion a duré.

ਪਰ ਜਦੋਂ ਅਰਥ ਲਾਖਣਿਕ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਅਸਲੀ COD ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੇਲ:

• Les efforts que ce projet m’a coûtés. (ਇਸ project ਨੇ ਮੇਰੀ ਕਿੰਨੀ ਮਿਹਨਤ ਲਈ)
• Les moments difficiles qu’elle a vécus. (ਉਸ ਨੇ ਜੋ ਔਖੇ ਪਲ ਹੰਢਾਏ)

8 Neutral le: ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ

ਜਦੋਂ le ਕਿਸੇ noun ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ, ਪੂਰੇ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਥਾਂ ਹੋਵੇ:

• L’examen était plus facile que je ne **l’**avais pensé. (le = ਕਿ ਇਹ ਔਖਾ ਹੋਵੇਗਾ)

ਸਾਰ: ਫ਼ੈਸਲੇ ਦੀ ਤਰਤੀਬ

1. être ਨਾਲ, ਪਰ pronominal ਨਹੀਂ? Subject ਨਾਲ ਮੇਲ।
2. Pronominal? se ਦਾ ਕੰਮ ਵੇਖੋ: COD ਹੈ ਤਾਂ ਮੇਲ, COI ਹੈ ਤਾਂ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ਼-pronominal verb ਹੈ ਤਾਂ subject ਨਾਲ ਮੇਲ।
3. avoir ਨਾਲ? COD ਲੱਭੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਆਇਆ ਹੈ ਅਤੇ en ਨਹੀਂ ਹੈ? ਤਾਂ ਮੇਲ।
4. ਪਿੱਛੇ infinitive? fait ਨਹੀਂ ਬਦਲਦਾ; ਵੇਖਣ-ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ verbs ਨਾਲ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਕੰਮ ਕੌਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਉਦਾਹਰਣਾਂ

• Les documents que vous nous avez envoyés sont incomplets. (que = les documents: ਮੇਲ)
• Elle s’est inscrite au cours du soir. (s’inscrire: se = COD)
• Nous nous sommes écrit pendant deux ans. (écrire à: COI)
• Des erreurs ? J’en ai fait quelques-unes.
• Ma fille s’est fait vacciner la semaine dernière.
• Toutes les difficultés que nous avons rencontrées nous ont rendus plus forts.

ਆਮ ਗ਼ਲਤੀਆਂ

❌ ਗ਼ਲਤ	✅ ਠੀਕ	ਕਿਉਂ
Ils se sont parlés.	Ils se sont parlé.	parler à: se = COI
Elle s’est lavée les mains.	Elle s’est lavé les mains.	COD (les mains) ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ
Elle s’est rendue compte.	Elle s’est rendu compte.	compte ਆਪ COD ਹੈ
Des livres, j’en ai lus.	Des livres, j’en ai lu.	en ਨਾਲ ਮੇਲ ਨਹੀਂ
Elle s’est faite opérer.	Elle s’est fait opérer.	fait + infinitive
Elles se sont souvenu.	Elles se sont souvenues.	ਸਿਰਫ਼-pronominal: subject ਨਾਲ ਮੇਲ

ਅਭਿਆਸ

A. ਜਿੱਥੇ ਲੋੜ ਹੋਵੇ participle ਦਾ ਮੇਲ ਕਰੋ

B. se direct ਹੈ ਜਾਂ indirect? Participle ਲਿਖੋ

C. ਜਿੱਥੇ ਮੇਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। Participle ਲਿਖੋ

ਜਵਾਬ

A. 1. maquillées · 2. maquillé · 3. serré · 4. pris · 5. fait · 6. souvenus · 7. vécu

B. 1. lavées · 2. lavé · 3. téléphoné · 4. évanouie · 5. rendu · 6. rencontrés / rencontrées

C. 1. mangé · 2. mangées · 3. eu · 4. coûté · 5. entendu · 6. vus

D. ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ participle ਨੂੰ ਮੇਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਓ।

ਜਵਾਬ

1. maquillées · 2. maquillé · 3. serré · 4. pris · 5. fait · 6. souvenus · 7. vécu

ਤੁਹਾਡੀ ਵਾਰੀ: ਇੱਕ ਔਖਾ ਦਿਨ

ਲਿਖਣ ਦਾ ਕੰਮ: Racontez en cinq phrases une journée difficile de votre sœur ou d’un ami. ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਚਾਰ participes ਵਰਤੋ: ਇੱਕ pronominal ਕਿਰਿਆ, en, fait + infinitive, ਇੱਕ ਮਾਪ।

Model answer: Hier, ma sœur s’est levée très tôt et elle s’est lavé les cheveux avant de partir. Les clés qu’elle avait cherchées pendant dix minutes étaient dans son sac. Elle s’est rendu compte de son oubli au bureau et elle s’est fait conduire par un collègue. Des erreurs, elle en a fait quelques-unes, mais les deux heures que la réunion a duré lui ont paru longues. Ses collègues se sont souvenus de son anniversaire et ils se sont écrit pour organiser une surprise.

ਅੱਗੇ ਕੀ

• COD ਅਤੇ COI pronounsਮੇਲ ਦਾ ਅਧਾਰ।
• Pronominal verbsse ਵਾਲੇ verbs ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ।
• Causative faire / laisserse faire + infinitive।
• Participe présent ਬਨਾਮ adjectif verbal।